"سیاست انقباضی راهکار مهار کسری بودجه"
15 مهر 1387 ساعت 12:14
محسن شمشیری در روزنامه سرمایه در مورد راهکار خروج از بحران کسری بودجه چنین ابراز نظر کرده است:
کاهش قیمت نفت و احتمال مواجه شدن با کسری بودجه ارزی ایجاب می کند که دولت علاوه بر کنترل واردات، حجم بودجه خود را کاهش دهد تا نیاز کمتری به فروش دلارهای نفتی در بازار و تبدیل آن به ریال برای تامین مخازن خود داشته باشد. از این رو دولت باید در شرایط تداوم کاهش قیمت نفت، حجم دولت و بودجه عمومی را کاهش دهد و برای سال جاری و سال آینده بودجه را انقباضی ببندد.
مجلس نیز نباید به تامین کسری بودجه های دولت در موارد غیرضروری از طریق متمم بودجه رای دهد زیرا تصویب متمم بودجه در شرایط کاهش درآمد نفت به معنای افزایش پایه پولی و نقدینگی و تورم بیشتر برای اوایل سال آینده است و عملکرد مجلس و دولت را با انتقاد مردم و کارشناسان مواجه خواهد کرد.
در صورتی که مجلس بخواهد متمم های بودجه و کسری بودجه بیش از 10 هزار میلیارد تومان را تصویب کند و لوایح 15 تا 30 هزار میلیارد تومانی دولت از قبیل تامین کسری بودجه آموزش و پرورش، وزارت بهداشت، واردات بنزین، بدهی دولت به بانک ها و افزایش سرمایه بانک ها از مجلس رای بگیرد، تورم و نقدینگی افسارگسیخته ای نصیب اقتصاد ایران می شود و مجلس نمی تواند در آن شرایط به تورم انتقاد کند زیرا خود مجلس با تصویب متمم های بودجه و تامین کسری بودجه دولت در ایجاد تورم بالاتر سهیم خواهد بود.
همچنین از آنجا که دولت نهم در سال پایانی کار خود قرار دارد و با اجرای طرح تحول اقتصادی، افزایش قیمت کالاهای وارداتی، تورم جهانی، افزایش هزینه حمل ونقل و تحریم اقتصادی مواجه هستیم باید سیاست های انقباضی بیش از پیش مورد توجه باشد و برای هدایت منابع ارزی به جهت درست آن باید شعار صرفه جویی ارزی دوباره در دستور کار قرار گیرد و از واردات کالاهای لوکس جلوگیری شود. برآوردها نشان می دهد امسال حدود 5/1 تا دو میلیارد دلار خودرو لوکس، یک تا دو میلیارد دلار میوه، آبمیوه، شکلات و... وارد کشور خواهد شود لذا دولت باید بلافاصله طرح افزایش سود بازرگانی و تعرفه گمرکی کالاهای لوکس و کاملاً مصرفی را در دستور کار قرار دهد.
این اقدام علاوه بر آنکه درآمد دولت را افزایش خواهد داد و جامعه را از مصرف زدگی پرهیز می دهد، می تواند به کاهش قابل توجه رقم واردات کالاها و خدمات منجر شود.
تعرفه واردات خدمات مانند گردشگری و مسافرت خارجی، واردات سیگار و بسیاری از کالاهای مصرفی باید بلافاصله رو به افزایش بگذارد تا از واردات لجام گسیخته جلوگیری شود. زیرا کاهش واردات میوه، آبمیوه، سیگار، خودرولوکس که تنها لطمه ای به اقتصاد و مردم نمی زند بلکه باعث حمایت از تولید داخلی نیز می شود. اما لازمه این اقدام موثر و ضروری، آن است که حجم بودجه دولت کاهش یابد و از متمم های بودجه و رشد بودجه جداً پرهیز شود تا دولت برای تامین ریال مورد نیاز خود افزایش واردات را تشویق نکند و مخارج ارزی کاهش یابد. این اقدام از سوی دیگر می تواند موجب کاهش رشد پایه پولی و دارایی های خارجی بانک مرکزی و رشد نقدینگی شود و تورم را نیز تا حدودی مهار کند.
دولت تنها باید واردات کالاهای ضروری را در حدی که در داخل امکان تامین و تولید آن نباشد، مورد توجه قرار دهد و از سیاست های انبساطی و واردات بی رویه سال های قبل پرهیز کند و اقتصاد ایران را از تونل بحران جهانی و کاهش قیمت نفت به سلامت عبور دهد.