فرارو- «در همان اوايل اين دولت آقای هاشمي پيغامي براي يکي از اين پادشاهان حاشيه خليج فارس فرستاد که شما نگران نباشيد ظرف شش ماه اين دولت ساقط مي شود که بعدا افرادي رفتتند توضيح دادند ومسئله تا حدودي حل شد معناي اين حرف به روشني طراحيهاي گسترده عليه اين دولت را مي رساند.»
آن شب در اتوبوس بودم. میخواستم با سفر از این جنجال انتخاباتی به دور باشم. مثل تمام 40 نفر دیگری که در اتوبوس خوابیده بودند، بیخیال حرفهایی که در جام جم میگذشت. این صبوری بیش از چند دقیقه طول نکشید؛ رادیوی موبایل را روشن کردم. در آن دقایق آنها که در خانههاشان یا ستادهای انتخاباتی بودند پای تلویزیون میخکوب شدند و آنها که در سفر بودند پیچ صدای رادیو را بیشتر تابیدند یا مثل من هدفونشان را در گوش فشار دادند. صدا، صدای آشنایی بود، مضاف بر این که موج افام هم نمیتوانست رادیوی خارج از کشوری را گرفته باشد؛ حیرتم از این بود که آیا این واقعاً صدا و سیماست و آیا این جمله در حال حاضر از تلویزیون پخش میشود؟
به گزارش فرارو؛ این یکی از چندین و چند جملهای بود که در پاردایمی که احمدینژاد آن را افشاگری میخواند توسط او اظهار شد؛ اما جانمایه حرفهای او بود و میتوان گفت با این جمله خاطر تمامی ناظرین سیاسی را جمع کرد که آن شب، شب مهمی خواهد بود. شبی که یک مسئول بلندپایه حکومتی به ارتباطی از این سنخ با بیگانگان محکوم میشود.
سیزدهم خرداد ساعت 22:20، 22:30، 22:40 روایتهای مهمی از تاریخ ایران را دارد. فارغ از این که در پشت صحنه مناظرهها چه گذشت، طرفداران کدام کاندیدا دست زدند و تکبیر گفتند و طرفداران کدام کاندیدا ترجیح دادند با سکوت این مناظره را پی بگیرند. فارغ از این که یکی گفت «پرونده خانمی زیر دست من است که شما ایشان را میشناسید، بگویم؟» فارغ از این که یکی گفت: «ساکت! الان نوبت من است، من به خاطر همین اخلاق شما آمدم.» مناظره مسیر انتخابات 88 را تغییر داد.
مناظره بسیاری از شناختهشدههایی را که ترجیح میدادند کار خودشان را پی بگیرند به واکنش وا داشت. رضا میرکریمی کارگردانی که زیر نور ماه را ساخته بود گفت: «نامزدهاي انتخاباتي بايد بدانند كه فقط با هم صحبت نميكنند بلكه در آن واحد تمام ملت اين مناظره را نگاه ميكنند.» پرویز پرستویی که همیشه سعی میکرد خودش را از موج حمایتهای انتخاباتی اهالی کنار بکشد، با یادآوری مناظره و انتقاد از آن رسماً از کاندیدای اصلاحطلبان حمایت کرد.
احمدینژاد قبلاً هم گفته بود که میخواهد در مناظره حرفهایش را بزند. تبلیغات کمرنگ پوستری او، در یک هفته مانده به 14 خرداد، با سوژه مناظره رشد قابل ملاحظهای یافت. او در روزهای آغازین خرداد 88 گفته بود: «من 4 سال سكوت كردم تا كشور جلو برود اما امروز اگر سكوت كنم جريان،معكوس جلو ميرود و در مناظره اگر صلاح باشد اسامي برخي مفسدان را افشا و پرونده بسياري را باز خواهم كرد.»
احمدینژاد به وعده خود وفا کرد و شاید در آن شب گوشه کاغذی را که چهار سال در جیب خود نگاه داشته بود، نشان داد. پیشبینی میشد که پس از مناظره حامیان احمدینژاد به خیابان بیایند و آمدند هم. رئیسجمهور آنچه را میخواست آن شب مراد گرفت.
با این حال صادق زیباکلام در همان شب به فرارو گفت: «به گمان من در مناظرهی آقایان احمدینژاد و موسوی، بر خلاف تصور خیلی از آنهایی که معتقد هستند، پیروز مناظره احمدی نژاد بوده است و ایشان توانسته اند به مخالفین خود درس خوبی بدهند و آنها را رسوا کنند، چنین نبوده است، گرد و خاکهای اولیه که بنشیند این مناظره به نفع میر حسین تمام می شود.» میتوان گفت مناظره به نفع میرحسین موسوی تمام نشد، اما با یقین میتوان گفت که آن مناظره «در طول زمان» به ضرر احمدینژاد تمام شد.
هنوز هم علی مطهری در انتقاد از محمود احمدینژاد، او را به خودش تشبیه میکند؛ همین چند روز پیش بود که وی در انتقاد از نحوه سخنرانی محمود احمدینژاد در حرم امام، آن را «از سنخ مناظره انتخاباتی» خواند؛ شاید او به مانند عماد افروغ عقیده دارد: «در مناظرهی میرحسین و احمدی نژاد مسائلی مطرح شد که به شخص موسوی مربوط نبود.» شاید مانند علیاکبر پرورش بر این باور است که «دو عامل اصلي در ریشههای اين فتنه وجود داشت يكي اطرافيان نامزدها و ديگري مناظرات.»
روزنامه اعتماد در روایتی که از شب مناظره و همراهان طرفین در ساختمان جام جم کرده، نوشت: «چند تن که دورثمره هاشمی حاشيه زده بودند از نام بردن پسر ناطق نوري گلايه کردند که او با لبخند مي گفت نه اشتباه نکرديم. با ايشان هم تعارف نداريم...» اگرچه احمدینژاد به مناظره با سوم شخص غائب معترض بود و به خاطر این تخلف بیست دقیقه در آخرین ساعات تبلیغات وقت اضافه گرفت، ولی نام بردن وی از غائبین هیچ وقت اضافهای برای کسی به ارمغان نیاورد.
مناظرهها چرا به این سمت و سو رفتند؟ یکی از سایتهای خبری با اشاره به نقش مجری نوشته بود مجری به جای این که مناظره را اداره کند، در نقش ساعتِ وقت نگهدار ظاهر شده بود. علیاکبر پرورش گفته بود: «کانديداها فن مناظره را نميدانستند و به تعبير دقيقتر با تکيه بر فنون و اخلاق اسلامي مناظره نکردند.»
اینک یک سال از آن اتفاق سپری شده و ایران هنوز تحتالشعاع اتفاقات 88 است؛ باشد بزرگان فهمیده باشند که مردم به دین آنهایند؛ کیخسروها آن شب در «جام جم» آینده ایران را دیدند. مشاجره در تلویزیون؛ مشاجره در خیابان...